Erzurum denilince insanın aklına önce Palandöken’in heybetli zirveleri, Dadaşların mertliği, kadim tarih, köklü kültür ve güzel lezzetler gelir.
Soğuk iklimine rağmen sıcacık insanlarıyla gönüllerde yer edinen Erzurum, Anadolu’nun karakterli, milli mücadelenin sembol şehirlerinden biridir.
Çağ kebabı, kadayıf dolması, İspir fasulyesi ve kendine has türküleriyle de hafızalarda ayrı bir yer tutar. Bu anlamda “Erzurum Kilidi Mülki İslamın” türküsünü Uğur Demirci’den dinlemenizi tavsiye ederim.
Eskişehir ile Erzurum birbirine yakın iki serhat şehrimiz desem, arasındaki yaklaşık bin kilometrelik mesafeyi hatırlatıp itiraz edeceğinizi duyar gibiyim. Haklısınız, coğrafi olarak uzak olabilir. Ama plaka numaraları yan yana: Erzurum 25, Eskişehir 26! Daha ne olsun? Bazen gönül yakınlığı, kilometrelerden çok daha anlamlıdır.
İşte bu gönül yakınlığının güzel bir örneğini geçtiğimiz günlerde Eskişehir’de yaşadık. 4 Kasım’da başlayan ve 8 Kasım Pazar günü sona eren Erzurum Çağ Kebabı ve Yöresel Ürünler Festivali, Eskişehir’e adeta bir Dadaş havası getirdi.
Erzurum’un yöresel ürünleri, damak lezzetleri, kültürü,sanatçıları ve dahi misafirperverliği Eskişehirlilerle buluştu.
Festival alanına adım attığınızda sizi önce yöresel ürünlerin renkleri, ardından birbirinden güzel kokular karşılıyordu. İspir fasulyesinden yöresel peynirlere, Erzurum’un meşhur lezzetlerinden el emeği ürünlerine kadar ne ararsanız vardı.
Cuma günü eşimle birlikte festivali ziyaret ettik. Hava oldukça soğuktu ancak festival alanındaki hareketlilik insanın içini ısıtıyordu. Stantların önünde kalabalıklar oluşmuş, ziyaretçiler alışveriş yapmak için zaman zaman ilerlemekte güçlük çekiyordu. Genç görevliler, ellerindeki tabaklarla misafirlere ürünlerden ikram ediyor, Erzurum misafirperverliğini Eskişehir’de yaşatıyordu.
Alışverişimizi tamamlayıp sahne bölümüne doğru ilerlerken yükselen dumanlar dikkatimizi çekti. Çağ kebabının ateş üzerinde ağır ağır pişen etinden yayılan o iştah açıcı koku, rüzgârla birlikte burnumuza kadar ulaşıyordu.
Bazen bir şehrin tanıtımı için uzun uzun anlatmaya gerek yoktur; bir koku, bir türkü, bir lezzet sizi o şehrin sokaklarına götürmeye yeter.
Festivalin mimarı Eskişehir Erzurumlular Dernek Başkanı Muhammet Atik Bey’i yakından tanırım. Memleket sevdası Palandöken Dağı kadar yüksek, tam bir Dadaş. İyi bir ekibi var. Nitelikli ve vizyon sahibi.
Resmî açılışa saatler kala Muhammet Atik, Metin Atıcı ve Muhsin Arduç Bey ile karşılaştık. Erzurum-Bayburt-Gümüşhane üzerine ayaküstü başlayan sohbetimiz kısa sürede koyulaştı.
Muhammet Bey, bu tür festivallerin yalnızca yemek ve alışveriş etkinliği olmadığını, toplumsal birlikteliğe, sosyalleşmeye, kültürel kaynaşmaya ve şehirlerin tanıtımına önemli katkılar sunduğunu anlattı. Festival alanı konusunda yaşadığı zorlukların altını çizerek yerel yöneticilerin daha duyarlı olmalarını istedi.
Atik’e göre amaç, Erzurum’u Eskişehir’de bir vitrine çıkarmaktı. Eskişehir’de yaşayan ancak Erzurum’u hiç görmemiş, kültürünü tanımamış, yöresel lezzetlerini tatmamış insanlara bu fırsatı sunmak istiyorlardı.
Bence de festivallerin asıl değeri burada. Farklı şehirlerin insanlarını aynı alanda buluşturmak, kültürleri tanıştırmak, dostlukları pekiştirmek ve ortak bir şehir hafızası oluşturmak... Bunlar kolay elde edilecek kazanımlar değil. Bir festival, bazen bir şehrin tanıtımından çok daha fazlasını başarır.
Erzurum’a benim de ayrı bir gönül bağım var. İlk üniversite sınavına Erzurum’da girmiştim.
Gümüşhane’de Köy Hizmetlerinde görev yaptığım yıllarda Erzurumlu bir asfalt işçisi personelim vardı. Bana sık sık Erzurum türküleri söyler, şiirler okurdu Hikmet kardeşim. Tam bir Dadaş’tı. Ne yazık ki bir iş kazasında kendisini kaybettik. Bu vesileyle onu rahmetle anıyor, mekânının cennet olmasını diliyorum. Demek ki bazı şehirler insanın hayatına yalnızca coğrafyasıyla değil, insanlarıyla da iz bırakıyor.
Eskişehir’de dört gün süren Erzurum rüzgârı esti ve bu rüzgârın sesi, kokusu, lezzeti uzun süre hafızalarımızda kalacak.
Başta Muhammet Atik olmak üzere, bu organizasyonda emeği geçen dernek yönetimini ve gönüllüleri yürekten tebrik ediyorum. Onlar büyük veli Abdurrahman Gazi’nin, Nene Hatun’un torunları.
Karşılaştıkları zorluklara ve itirazlara rağmen böylesine kapsamlı bir organizasyonu hayata geçirmeleri takdire değer.
Unutmayalım; şehirler sadece yollarla, binalarla ve kilometrelerle birbirine bağlanmaz. Kültürle, dostlukla, kardeşlikle ve gönül köprüleriyle de birleşir.
Erzurum 25, Eskişehir 26... Plakaları yan yana, gönülleri zaten bir!
Allah birliğimizi dirliğimizi bozmasın.