Çevre ve Tüketici Haklarını Koruma Derneği (TÜHAK) Genel Başkanı Eyyüp Demirel, yaptığı açıklamada tüketimin artık ihtiyaç olmaktan çıktığını belirterek, “Yerel ekonomi tüketim alışkanlığı karşısında geriliyor, aileler borçlanıyor, gençler sosyal görünürlük uğruna tüketim yarışına sürükleniyor. Bu tablo ekonomik değil, toplumsal bir alarmdır.” uyarısında bulundu.
“Gümüşhane’de Tüketim Baskısı Sosyolojik Bir Krize Dönüşüyor”
Demirel, Gümüşhane’de son haftalarda kapanan işletmeler ve yükselen yaşam maliyetlerinin ötesinde, gençlerde hızla artan tüketim baskısının toplumsal yapıyı tehdit eder hale geldiğini ifade etti. Modern tüketimin kimlik ve statü aracı haline geldiğini söyleyen Demirel, şöyle konuştu:
“Bugün insanlar ihtiyaçları olduğu için değil, görünür olmak, geri kalmamak ve kabul görmek için tüketiyor. Bu durum özellikle gençlerde psikolojik ve sosyal baskıyı artırıyor.”
“Aile Ekonomisi Çöküyor, Tüketim Kültürü Kazanıyor”
TÜHAK Başkanı, şehirde ailelerin ekonomik tercihlerini artık reklamların, markaların ve sosyal medyanın şekillendirdiğini belirtti.
“Çocuk oyuncakla değil marka ile; genç telefonla değil modelle; aileler ihtiyaçla değil görüntü ile tanımlanır hale geldi.” diyen Demirel, bu dönüşümün aile içi huzursuzluk, borçlanma ve ekonomik kırılganlık yarattığını vurguladı.
“Yerel Esnaf Kültürel Tüketim Baskısı Altında Erozyona Uğruyor”
Gümüşhane’de kapanan işletmelerin yalnızca ekonomik sebeplere bağlanmasının yanlış olduğunu belirten Demirel, tüketimin kültürel olarak da değiştiğine dikkat çekti:
“Yerel esnaftan alışveriş yapmak ‘geri kalmışlık’, zincir markete gitmek ise prestij olarak görülmeye başlandı. Sorun fiyat değil, algı. Bu kültürel dönüşüm yerel ekonomiyi eritiyor.”
Dijital Alışverişte Riski Artıran Döngü
Demirel, dijital alışveriş platformlarında sürekli karşılaşılan reklamların tüketim davranışını tetiklediğini söyleyerek şu değerlendirmede bulundu:
“Birçok kişi için alışveriş artık duygusal boşluk doldurma aracına dönüştü. Satın alma sonrası mutluluk en fazla üç gün sürüyor ve ardından yeniden tüketme isteği başlıyor. Bu, kontrolsüz bir döngüdür.”
TÜHAK’tan Acil Eylem Çağrısı
Demirel, tüketim baskısının toplumsal bir krize dönüşmemesi için şu adımların ivedilikle hayata geçirilmesi gerektiğini duyurdu:
- Okullarda tüketici bilinci eğitimi verilmesi
- Çocuk ve gençlere yönelik reklam manipülasyonunun sınırlandırılması
- Belediyelerde tüketici farkındalık merkezleri kurulması
- Dijital platformlarda fiyat şeffaflığının zorunlu hale getirilmesi