TOBB Gümüşhane Kadın Girişimciler Kurulu Başkanı Sibel Kandaz Olgun, kadın girişimcilerin iş kurarken ve işletmelerini sürdürürken karşılaştıkları sorunları anlattı. Olgun, “Kadınlar için bir işe başlamaktan ziyade sürdürme süreci daha zor oluyor. Satışın dalgalandığı aylarda giderleri karşılamak, müşteriyi elde tutmak ve işin kalitesini korumak sürekli emek istiyor” dedi.
Kadınların girişimcilik yolculuğu yalnızca bir iş fikriyle başlamıyor. Sermaye bulmak, desteklere ulaşmak, müşteri çevresi oluşturmak ve kurulan işletmeyi ayakta tutmak bu sürecin önemli aşamalarını oluşturuyor. Dünya Kadın Girişimciler Günü dolayısıyla Gümüşhane’de kadın girişimcilerin yaşadığı sorunları değerlendiren TOBB Gümüşhane Kadın Girişimciler Kurulu Başkanı Sibel Kandaz Olgun, iş kurma sürecinden işletmelerin devamlılığına kadar karşılaşılan güçlükleri anlattı.
“İlk Adımı Atmak Zorlaşabiliyor”
Kadınların girişimciliğe başlarken karşılaştığı ilk engelin başlangıç sermayesi olduğunu belirten Olgun, destek mekanizmalarına ilişkin bilgi eksikliğinin de süreci zorlaştırdığını söyledi.
“Bence ilk eşik başlangıç sermayesine ulaşmaktır. Buna hangi desteğe nasıl başvuracağını bilememek ve çevreden gelen ‘Bu iş yürür mü?’ baskısı eklenince ilk adımı atmak zorlaşabiliyor” diyen Olgun, Gümüşhane’de iş kuran kadınların pazara ulaşma konusunda da çeşitli güçlükler yaşadığını ifade etti.
“Yerel müşteri çevresi bir noktadan sonra sınırlı kalabiliyor. Çünkü maalesef nüfusumuz az. İl dışına açılmak isteyen bir girişimci için de kargo maliyeti, ürünün tanıtımı ve düzenli sipariş alabilmek önem kazanıyor.”
“Kadınlar Kendini Tekrar Tekrar Kanıtlamak Zorunda Kalıyor”
Kadınların iş hayatında daha fazla çaba göstermek zorunda kaldığını belirten Olgun, ev ve iş sorumluluklarının bir arada yürütülmesinin kadınlar üzerindeki yükü artırdığını dile getirdi.
“Kadın olarak çok fazla efor sarf etmesi gerekiyor. Çünkü önce evi düzenlemeli, sonra iş hayatına atılabilmeli ve kendini kanıtlayabilmeli. İşini anlatırken bir yandan da o işi yapabilecek bilgiye ve deneyime sahip olduğunu tekrar tekrar göstermek zorunda kalabiliyor.”
İş bağlantılarının kurulduğu çevrelere girebilmenin ve karar masalarında söz sahibi olmanın da her zaman kolay olmadığını kaydeden Olgun, “Ev ve bakım sorumluluklarının büyük kısmı kadında kaldığında işine ayırabileceği zaman da daralıyor” ifadelerini kullandı.
“İşi Sürdürmek Daha Zor”
Bir işletme kurmanın ardından başlayan sürecin de en az kuruluş aşaması kadar önemli olduğunu vurgulayan Olgun, girişimcilerin özellikle satışların düştüğü dönemlerde zorlandığını söyledi.
“Kadınlar için bir işe başlamaktan ziyade sürdürme süreci daha zor oluyor. Satışın dalgalandığı aylarda giderleri karşılamak, müşteriyi elde tutmak ve işin kalitesini korumak sürekli emek istiyor.”
İlk aylardaki belirsizliklerin ve büyüme sürecinde alınan risklerin de girişimcileri yıprattığını belirten Olgun, “Bütün kararları tek başına almak zorunda hissetmek de bu yükü artırıyor” dedi.
Kadın girişimcilerin yaşadığı zorlukların yeterince konuşulmadığını dile getiren Olgun, toplumun çoğu zaman yalnızca işletmenin ulaştığı başarıyı gördüğünü belirterek şunları söyledi:
“Bence konuşulmuyor. Çünkü zaten kadın her şeye yetişebilen bir varlık olarak görülüyor. Ama bunu yaparken geçirdiği süreç, yaşadığı zorluklar maalesef göz önünde bulundurulmuyor. Bir işletmenin başarısını görüyoruz ama o noktaya gelene kadar kadının zamanını nasıl böldüğünü, hangi kaygıları taşıdığını bilmiyoruz.”
Kosgeb ve Kırsal Kalkınma Destekleri
İş kurmak isteyen kadınların yararlanabileceği desteklere ilişkin de bilgi veren Olgun, “İşin niteliğine göre KOSGEB programları, kırsal kalkınma destekleri ve girişimci kredileri değerlendirilebilir. Uygun programı bulmak, iş planı hazırlamak ve gerektiğinde öz kaynak ya da teminat göstermek zorlayıcı olabiliyor” diye konuştu.
Kurul olarak Gümüşhane’deki kadın girişimcilerin ihtiyaçlarını dinlemeye ve onları doğru kurumlarla buluşturmaya öncelik verdiklerini belirten Olgun, eğitim, iş bağlantıları ve pazara erişim konularında çalışmalar yürüttüklerini söyledi.
Önümüzdeki döneme ilişkin planlarını da paylaşan Olgun, “Uygulamalı e-ticaret eğitimleri ve deneyimli girişimcilerle buluşmalar planlamak istiyoruz. Kadınların kendi ürünleri ve iş fikirleri üzerinde çalışabilecekleri buluşmalara öncelik vermeyi hedefliyoruz” ifadelerini kullandı.
“Küçük Başlayın, Satıştan Ve Geri Bildirimden Öğrenin”
Kendi işini kurmak isteyen kadınlara tavsiyelerde bulunan Olgun, işe başlamadan önce müşteri kitlesinin belirlenmesi ve maliyet hesabının yapılması gerektiğini söyledi.
“Önce kime ne satacağını netleştirip fikrini potansiyel müşterilerle konuşmalı. Sonra başlangıç ve aylık giderleri hesaplamalı. Üçüncü adımda işine uygun kuruluş işlemleri ve destekler için ilgili kurumlara danışmalı. Ben dördüncüyü ekliyorum: Severek yapmalı.”
Olgun, girişimcilik sürecine küçük adımlarla başlamanın önemini de şu sözlerle anlattı:
“Küçük başlayın. Ürününüzü sınırlı sayıda müşteriye sunmak, satıştan ve geri bildirimlerden öğrenmek bir sonraki adımı daha güvenli atmanızı sağlar.”
Üniversite öğrencisi genç kadınların da girişimcilikle erken dönemde tanışması gerektiğini belirten Olgun, “Üniversitedeyken bir iş fikrini deneme, deneyimli bir girişimci ile çalışma ve ilk müşteriye ulaşma fırsatı sağlanabilir. Bu sayede genç kadınlar mezun olduklarında girişimciliği de gerçek bir kariyer seçeneği olarak görebilir” dedi.
Gümüşhane’de 615 Kadın Esnaf Bulunuyor
Gümüşhane’de kadınların ekonomik hayattaki mevcut durumuna ilişkin rakamları da paylaşan Olgun, esnaf siciline kayıtlı kadın esnaf sayısının 615, Gümüşhane Ticaret ve Sanayi Odasına kayıtlı kadın sayısının ise 166 olduğunu bildirdi.
Kadın girişimciliği zirveleri ve eğitimler aracılığıyla ulaşılan kadın sayısına ilişkin de bilgi veren Olgun, “Yaptığımız kadın girişimcilik zirveleri ve eğitimlerle birlikte sanırım 2 binin üstünde kadına ulaşmış olabiliriz” dedi.
Gümüşhane’de kadın girişimciliğinin gelişebileceği alanlara da değinen Olgun, “Yöresel gıda ürünlerinin markalaşmasında ve doğa turizminde önemli bir potansiyel var. E-ticaret, Gümüşhane’de üretilen ürünlerin il dışındaki müşteriye ulaşmasını kolaylaştırabilir” ifadelerini kullanan Olgun, kadınların sanayi, teknoloji ve ihracat alanlarında daha fazla yer almasını istediklerini büyük yatırımların önünü açacak iki önemli konunun sermayeye ve iş bağlantılarına erişim olduğunu söyledi.
Kamu kurumları ve yerel yönetimlerin kadın girişimcilere sağlayabileceği katkılara da dikkat çeken Olgun, düzenli satış alanları, erişilebilir çocuk bakım hizmetleri, kurum rehberliği ve iş dünyasında mentorluk çalışmalarının önemini vurguladı. Kadın girişimcilere tedarikçi olma fırsatı sunulmasının da destekleyici olacağına değinen Olgun, Gümüşhane’de daha fazla kadının kendi işini kurmasını, il dışına satış yapmasını ve istihdam sağlamasını istediğini belirterek, genç kadınların da bu örneklerden cesaret alıp kendi fikirlerini hayata geçirmesini arzuladığını ifade etti.
Haber: Gizem Kurt